Ders

Abdominal kompartman sendromu

İAB evreleri, fizyopatoloji, dekompresyon

Özet

Karın, kompliansı sınırlı duvara sahip kapalı bir kompartmandır; kan, barsak ödemi ya da asit onu doldurduğunda karın içi basınç birden yükselir. Normal değer yaklaşık 5–7 mmHg (yaklaşık 6 mmHg, yani 8–9 cmH2O) civarındadır. İntraabdominal hipertansiyon (İAH), sürekli 12 mmHg ve üzeri basınçtır ve dört evrede sıralanır: 12–15, 16–20, 21–25 ve 25 mmHg üstü. TUS kaynaklarının eski tablosu aynı evreleri cmH2O ile verir (13–20, 21–35, 36–47, 48 ve üstü) ve yaklaşık 26 mmHg'ye denk gelen 35 cmH2O üstünü cerrahi sayar. Abdominal kompartman sendromu (AKS) yüksek basınç artı yeni organ yetmezliğidir; WSACS kılavuzu onu yeni organ disfonksiyonuyla birlikte 20 mmHg'nin üstünde süren basınç olarak tanımlar. Primer AKS karın travması, kanama, anevrizma rüptürü, barsak tıkanıklığı ya da retroperitoneal hematomdan; sekonder AKS ağır yanık, çoklu kırık ve septik şokta masif resüsitasyondan gelişir. Basınç mesanedeki Foley sonda ile ölçülür, fizik muayene güvenilir değildir. Yüksek karın içi basınç vena kavayı ve renal venleri sıkıştırır: ön yük, atım hacmi, kalp debisi, renal kan akımı, glomerüler filtrasyon ve visseral kan akımı düşer, oligüri erken çıkar; kalp hızı, art yük, sistemik vasküler direnç, havayolu basıncı, intraplevral basınç, CVP, PCWP ve kafa içi basınç yükselir. Yüksek CVP ve PCWP hacim fazlalığını değil dış basıncı gösterir. Abdominal perfüzyon basıncı ortalama arter basıncı eksi karın içi basınçtır. Evre 1 ve 2 medikal tedaviyle kontrol edilir: övolemi, nazogastrik sonda, laksatif ve lavman, enteral alımın kesilmesi, parasentez, diüretik, sedasyon ve perkütan kateter drenajı. Yanıkta basınç 30 mmHg'nin üstündeyse önce abdominal eskarotomi yapılır. Evre 3 hastaların çoğu ve evre 4 hastaların hepsi dekompresif laparotomi ve açık karın gerektirir; karın açılırken reperfüzyona bağlı ani hipotansiyon riski vardır. Açık karın Bogota torbası ya da negatif basınçlı kapama ile örtülür, her 48–72 saatte kapama denenir ve 5–7 günde kapatılamazsa büyük insizyonel herni kalır; en kötü komplikasyon enteroatmosferik fistüldür. Hasar kontrol laparotomisi koagülopati, hipotermi ve asidozdan oluşan kısır döngüyü kırmak içindir; ISS >35, 19 sn veya PTT >60 sn ve ciddi asidozda yapılır: kısa ameliyat, yoğun bakımda resüsitasyon, sonra definitif onarım; karın bu arada açık kalır.

Bu derste geçen kavramlar

• Abdominal kompartman sendromu (AKS)
• İntraabdominal basınç (İAB)
• Ön yük ve art yük (AKS'de)
• Abdominal perfüzyon basıncı (APP)
• CVP ve PCWP (AKS'de)
• İntraabdominal hipertansiyon (İAH)
• Meldrum evrelemesi (cmH2O)
• Primer AKS
• Sekonder AKS
• Mesane basıncı ölçümü (Kron)
• Perkütan kateter dekompresyonu
• Abdominal eskarotomi
• Dekompresif laparotomi
• Dekompresyon sonrası reperfüzyon sendromu
• Açık karın ve geçici kapama
• Enteroatmosferik fistül
• Kanlı kısır döngü (ölümcül üçlü)
• Hasar kontrol laparotomisi

İçerik